Page 16 - Executive Functions ตั้งแต่ปฏิสนธิ-3 ปี
P. 16
2) กำรยั้งคิดไตร่ตรอง : Inhibitory Control
คือความสามารถที่เราใช้ในการควบคุม กลั่นกรองความคิดและ
แรงอยากต่างๆ จนเราสามารถต้านหรือยับยั้งสิ่งยั่วยุ ความว้าวุ่น หรือ
กลุ่มทักษะปฏิบัติ นิสัยความเคยชินต่างๆ แล้วหยุดคิดก่อนที่จะท�า
Inhibitory Control ท�าให้เราสามารถคัดเลือก มีความจดจ่อ
รักษาระดับความใส่ใจ จัดล�าดับความส�าคัญและก�ากับการกระท�า
การริเริ่มและลงมือท�า การวางแผนและจัดการ การมุ่งเป้าหมาย ความสามารถด้านนี้จะช่วยป้องกันเราจากการเป็นสัตว์โลกที่มีแต่
Initiating ท�างานให้ส�าเร็จ Goal-Directed Persistence สัญชาตญาณและท�าทุกอย่างตามที่อยาก โดยไม่ได้ใช้ความคิด
Planning and Organizing เป็นความสามารถที่ช่วยให้เรามุ่งจดจ่อไปที่เรื่องที่ส�าคัญกว่า
✿ คิดริเริ่ม ✿ แรงจูงใจใฝ่สัมฤทธิ์
✿ ตัดสินใจลงมือท�า ✿ ตั้งเป้าหมาย / วางแผน ✿ เกาะติดเป้าหมาย ช่วยให้เราระวังวาจา พูดในสิ่งที่ควรพูด และเมื่อโกรธเกรี้ยว เร่งร้อน
ด้วยตนเอง ✿ จัดล�าดับความส�าคัญ ✿ พากเพียรอุตสาหะ หงุดหงิด ก็สามารถควบคุมตนเองได้ ไม่ตะโกน ตบตีเตะต่อยคนอื่น
✿ ไม่ผัดวันประกันพรุ่ง ✿ จัดระบบ / ด�าเนินการ ✿ ฝ่าฟันอุปสรรค และแม้มีความวุ่นวายใจก็ละวางได้ จนท�างานต่างๆ ที่ควรต้อง
✿ บริหารเวลา / บริหารทรัพยากร ท�าได้ลุล่วง ความสามารถนี้จะช่วยให้เด็กรู้จักอดทน รอได้ รอเป็น Inhibitory Control
✿ ประเมินผล ไม่แซงคิว ไม่หยิบฉวยของผู้อื่นมาเป็นของตนเพราะความอยากได้
กลุ่มทักษะพื้นฐำน 3) กำรยืดหยุ่นควำมคิด : Shifting / Cognitive
องค์ประกอบ Flexibility
EF 3x3 ด้ำน 1) ควำมจ�ำเพื่อใช้งำน : Working Memory คือความสามารถที่จะ “เปลี่ยนเกียร์” ให้อยู่ในจังหวะที่เหมาะสม
คือความสามารถของสมองที่ใช้ในการจัดข้อมูลหรือประสบการณ์เดิม ปรับตัวเข้ากับข้อเรียกร้องของสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนไป ไม่ว่าจะเป็น
ที่ผ่านมาให้เป็นระบบ และประมวลมาใช้เมื่อเผชิญกับสถานการณ์ต่างๆ เวลาเปลี่ยน ล�าดับความส�าคัญเปลี่ยน หรือเป้าหมายเปลี่ยน ช่วยให้
ให้เหมาะสม เราปรับประยุกต์กติกาเดิมหรือที่คุ้นเคย ไปใช้ในสถานการณ์ที่
Working Memory ปลุกให้ข้อมูลเคลื่อนไหว แล้วเลือกข้อมูลชิ้นที่เหมาะสม แตกต่างได้
น�าออกมาใช้ ช่วยให้เราจ�าข้อมูลได้หลายต่อหลายเรื่องในเวลาเดียวกัน เป็นความสามารถที่ช่วยให้เราเรียนรู้ ไม่ยึดติดตายตัว ช่วยให้เรา
Working Memory เป็นความจ�าที่เรียกมาใช้งานได้นี้ จึงมีบทบาทส�าคัญมาก มองเห็นจุดผิดแล้วแก้ไข และปรับเปลี่ยนวิธีท�างานด้วยข้อมูลใหม่ๆ
ในชีวิต ตั้งแต่การคิดเลขในใจ การจดจ�าสิ่งที่อ่านและจากประสบการณ์การ ช่วยให้เราพิจารณาสิ่งต่างๆ จากมุมมองที่สด ให้คิดนอกกรอบ
เรียนรู้ผ่านสิ่งที่เด็กลงมือท�า เพื่อน�ามาประมวลให้เกิดความเข้าใจ การจดจ�า นอกกล่อง ความสามารถนี้จะช่วยให้เด็กสนุกกับการปรับเปลี่ยน Shifting / Cognitive
Working Memory กติกา ข้อตกลง เพื่อน�ามาปฏิบัติ ความสามารถนี้ช่วยให้เด็กจดจ�ากติกา วิธีเล่นให้มีความหลากหลาย แปลกใหม่ ช่วยปรับตัวปรับใจยอมรับ Flexibility
ในการเล่น การล�าดับขั้นตอนในการเก็บของให้เข้าที่ ฯลฯ ได้ดีในสถานการณ์ที่ไม่เป็นไปตามที่คาดหวัง
16 17
